21 oktober 1929. Amsterdam viert Edison Lichtweek

‘De gloeilamp viert hoogtij!’ kopt de Telegraaf op 21 oktober 1929. In Amsterdam gaat die dag de Edison Lichtweek van start. Ter ere van het vijftigjarig bestaan van de gloeilamp is de stad versierd met duizenden lichtjes.   

Om zeven uur ‘s avonds gaan in Amsterdam de schakelaars om en de lichten aan. Verspreid door de stad zijn voorbeelden van ‘den elektrischen vooruitgang’ te zien: De koepel van de Bijenkorf wordt beschenen door paars-blauw licht, de Munttoren is met ‘lichtende stippellijnen omwikkeld’ en in de fontein op het Frederiksplein zijn rode lampen geplaatst, zodat die ‘bijwijlen lijkt vuur te spuwen.’ De toeschouwers vinden het prachtig. ‘De Edison Lichtweek’, zo schrijft een verslaggever, ‘is een heugelijke viering van de moderniteit’. 

Toch is niet iedereen enthousiast over de opmars van de gloeilamp: Ook in 1929 wordt er al geklaagd over hinderlijke lichtreclames. In verschillende kranten worden de ‘reclamezuchtigen’ veroordeeld; middenstanders die van de Lichtweek gebruik maken om met lichtgevende advertenties hun eigen koopwaar aan te prijzen. Volgens een afkeurende journalist ‘havenen zij het algemeen aspect’. Winkeleigenaren proberen elkaar met steeds meer en fellere lichten te overschreeuwen, en dit wordt, aldus een journalist, ervaren als 'hinderlijk voor de gemeenschap’.

Ook over het pronkstuk van de Lichtweek, een enorme lichtgevende zuil op de Dam, zijn de meningen verdeeld. Een verslaggever van De Maasbode is vol bewondering en schrijft: ‘De zuil op den Dam hief haar hei-witte vlakken statig omhoog, bescheidener, serener, dan de wit helle en brutale lichtlamp in het Leidscheboschje.’ In Het Vaderland spreekt men daarentegen enigszins laatdunkend van ‘een reusachtige witte ijspudding’. 

Beeld: De Munttoren tijdens de Edison Lichtweek, Stadsarchief Amsterdam.

Het Edison Monument op de Dam, volgens een journalist van Het Vaderland lijkend op een witte ijspudding. Stadsarchief Amsterdam

Delen:

Dossiers:
Kunst en Cultuur
Rubriek:
Actueel
Tijdperk:
1900-1950

Gerelateerd

4 mei 1946. Het Spel der Bevrijding
4 mei 1946. Het Spel der Bevrijding
Actueel 4 mei 2020
Het Bijbels Museum gaat op reis
Het Bijbels Museum gaat op reis
Actueel 16 maart 2020
Tien jaar Max Beckmann in Amsterdam
Tien jaar Max Beckmann in Amsterdam
Actueel 1 mei 2007