nieuws

125 jaar Hollandsche Schouwburg

Holl Schouwb afficheVandaag bestaat de Hollandsche Schouwburg op de kop af 125 jaar. Als Artis-Schouwburg ging ze op 5 mei 1892 open.  De huidige naam dateert van twee jaar later.
Het is een jubileum met een stevige rouwrand.  Een hale eeuw lang was het een prachtige plek voor een avondje uit. Bijna alle stukken van de beroemde Herman Heijermans gingen hier in premiere.  Maar in 1942 sloeg het noodlot toen. Dit werd het belangrijkste verzamelpunt waarvandaan de Amsterdamse joden naar kamp Westerbork werden gedeporteerd -- en daarvandaan verder, bijna altijd de dood tegemoet.

In mei 1992 schreef Henk van Gelder voor ons het verhaal over de eeuw sinds 1892. Zijn verhaal leest u hier.

Sinds 1992 is de Hollandsche Schouwburg als museale herdenkingsplaats steeds belangrijker geworden.  Sinds een jaar nauw verbonden met het Nationaal Holocaust Museum aan de overkant van de Plantage Middenlaan, in de voormalige Hervormde Kweekschool (die een prominente rol speelde bij de redding van honderden joodse kinderen).

Uitgeverijen betrekken oud schoolpand.

Weteringschans 259Een reeks gerenommeerde uitgeverijen, zoals Querido, Athenaeum Polak & Van Gennep, Nijgh & Van Dittmar en De Arbeiderspers (lang samen bekend als ‘Singel 262’)  is via het Afrikahuis op het Spui sinds 24 april beland op het adres Weteringschans 259 (voorheen 255 A). Een pand met een boeiend verleden.

 

Dit was de Reguliersschool, een openbare jongensschool 'der 4de klasse' oftewel super-chic. Ze werd rond 1875 gebouwd. De ingang zat tot 1930 net om de hoek, aan de Reguliersgracht. Begin 20ste eeuw was Antoni Schoevers er schoolhoofd; hij woonde naast de school op Reguliersgracht 111, waar zijn zoon Adriaan in 1913 zeer kleinschalig begon met zijn opleiding schrijfmachineschrijven -- nu een gerenommeerde secretaresse-opleiding.  In de jaren ’20 was Benno Premsela,  beroemd vormgever en pionier van de homo-emancipatiebeweging, een van de leerlingen. Er waren relatief veel joodse leerlingen en daarom werd hier op zaterdag (sabbath)  geen les gegeven!

In 1937 werd de school opgeheven.  Er kwam een nieuwe gebruiker:  de vereniging Kennis en Godsvrucht, die er haar Joodsche ULO (school voor Uitgebreid Lager Onderwijs)  vestigde, met F. Israël als schoolhoofd.  Na de oorlog werd het de Zacharias Janseschool.   Tot voor kort was dit het hoofdkwartier van de Vereniging Humanitas.

Lees meer...

Red politiebureautje Sloten!

Politiebureau Sloten

Op het Dorpsplein van het oude Sloten staat het allerkleinste politiebureautje van Nederland te verpieteren. Op Koningsdag start Stadsherstel een reddingsactie.

Het dateert uit 1866 en was tot ongeveer 1965 druk in gebruik. Veldwachter Freek Raat liet lastige bezoekers van de zeven (!) dorpscafés hun roes uitslapen in het celletje van nog geen 4 m2. Ook jeugdige Slotenaren die kattekwaad uithaalden, werden soms een paar uur opgesloten als zij werden betrapt. In later jaren kwam de wijkagent er nog weleens langs, maar sinds 2015 staat het helemaal leeg.  En dat is niet goed voor dit pandje, dat sinds 1980 gemeentelijk monument is. 

De gemeente wil het nu verkopen. En Stadsherstel NV is de eerste gegadigde, mits die particuliere instelling vóór 1 juli € 50.000 op tafel legt. 

Lees meer...