50 en 25 jaar geleden: januari 1967 en januari 1992

50 JAAR GELEDEN

Januari 1967

dinsdag 3 Op de met halve spoorbomen beveiligde spoorwegovergang bij station Sloterdijk komen kort na elkaar twee treinen in botsing met respectievelijk een personenauto en een kraanwagen van de politie, die de eerder geschepte auto wil wegslepen.
zondag 8 7000 toeschouwers zien Kees Verkerk en Stien Kaiser de nationale titels langebaanschaatsen winnen op de Jaap Edenbaan.
maandag 9 De melkoorlog bereikt ook Amsterdam als enkele filialen van Spar melk in plastic verpakking voor 49 cent verkopen, zonder winstmarge.
zaterdag 14 Beatdanseres Helen Leclerq is boos op televisieregisseurs die louter buitenlandse dansers engageren. Na een demonstratie door de stad treedt zij met haar dansgroep uit protest op in het Nieuwe de la Mar.
zondag 15 In de Londense hotelkamer van de Amsterdamse kunstschilder J.A. van der S. wordt de buit gevonden van de inbraak vorige week bij juwelier Regli in de Kalverstraat: 591 horloges, 64 ringen en broches, armbanden en halssnoeren ter waarde van f 100.000.-.
donderdag 19 Lagereschoolleerlingen krijgen de komende maanden verkeersonderricht in de tijdelijke, mobiele verkeerstuin van het Verbond voor Veilig Verkeer. Plaats van gebeuren is de GVB-busgarage in de Jan Tooropstraat.
vrijdag 20 Op het Amstelstation moet treinreiziger G.M. Hendriks (50) zijn vergeefse sprong naar de al vertrekkende stoptrein richting Utrecht met de dood bekopen.
zondag 22 Een groep van 60 jongeren demonstreert bij enkele kerken tegen de oorlog in Vietnam. Uit principiële gronden is er geen vergunning aangevraagd, een grote politiemacht staat paraat.
maandag 23 Was het kortsluiting of een achteloos weggooide sigaret? Hoe het ook zij, er is enorme brandschade in de Korte Leidsedwarsstraat. De cafés Shocking Bar en Golden Steps zijn verwoest, de dancings Caramella en Lucky Star zwaar beschadigd.
dinsdag 24 De Duitse prins Metfried zu Wied vindt op een kijkdag van veilinghuis Max van Waay aan het Rokin tien schilderijen terug die vorig jaar uit zijn onbewoonde familiekasteel zijn gestolen.
donderdag 26 Een ontspoorde goederentrein zorgt voor een ravage op het westelijk spooremplacement bij het Centraal Station.
zaterdag 28 De Amsterdamse Hockey & Bandyclub viert zijn 75-jarig bestaan met een bandywedstrijd op de Jaap Edenbaan. Bandy is een wat vergeten voorloper van ijshockey.

Donderdag 19 januari 1967
Eerste van reeks branden: is er weer een pyromaan actief?
Een nachtelijke brand richt bij kunsthandel Roelofs op Rokin 106 grote schade aan. Enkele kostbare schilderijen en Saksisch porselein gaan verloren. Dezelfde avond worden smeulende, met petroleum overgoten deurmatten gevonden bij de juridische boekhandel van Scheltema en Holkema op de Grimburgwal en bij woningen in Spuistraat, Nes, Weesperzijde en Graaf Florisstraat. De vrees slaat toe: is de pyromaan teruggekeerd die vorig jaar actief was in de Bethaniënbuurt?
De volgende dag is het wéér raak. Nu in het atelier en woonhuis van naaldkunstenares Cecile Dreesmann in de Anna Vondelstraat. Twee Braziliaanse toeristen zien een haastige blonde vrouw in regenjas 'iets' in de brievenbus gooien. Onderzoek leert dat het in petroleum gedrenkte oliepitten zijn. Alleen de buitendeur wordt door brand verwoest. Ook de zes pogingen tot brandstichting in de nacht van vrijdag 20 op zaterdag 21 januari richten weinig schade aan. De pyromaan heeft dit keer in petroleum gedrenkte proppen papier aangestoken en door de brievenbussen gegooid. De politie stelt een verscherpte surveillance in, vooral in stille straten.

 

25 JAAR GELEDEN

Januari 1992

woensdag 1 In het Friese Elsloo onthult oudejaarsvereniging Vesuvius de grootste nieuwjaarstunt in haar geschiedenis: het op tweede kerstdag bij Madame Tussauds' op de Dam gestolen wassenbeeld van de voormalige Sovjetleider Michael Gorbatsjov.
donderdag 2 De nachtbus hoeft niet te verdwijnen, zegt het GVB, nu er minder verlies is door een toename van het aantal reizigers.
vrijdag 3 De 60 stadsnomaden aan de Gevleweg barricaderen hun gekraakte terrein met betonblokken. Ze vrezen een dreigende invasie van andere stadsnomaden uit illegale kampementen die binnenkort worden ontruimd.
zaterdag 4 Voormalig PvdA-wethouder Jan Schaefer wil in 1994 meedoen aan de verkiezingen voor de deelraad binnenstad, om "dit nieuwe stadhuisje" van binnenuit op te blazen.
dinsdag 8 Alle 104 personeelsleden van de sigarettenfabriek BAT krijgen na de sluiting deze zomer een gouden handdruk – de fabriek draait winst.
woensdag 9 De Bijenkorf heeft een werkervaringsprogramma voor 200 tot 300 kansarmen, in het bijzonder allochtonen. "De mensen achter de toonbank moeten toch enigszins een afspiegeling moeten zijn van het klantenpubliek."
woensdag 15 De benoeming van de vrijzinnige Algerijnse islamgeleerde Mohammed Arkoun tot bijzonder hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam stuit op bezwaren van de twee grootste moslimorganisaties in Nederland, de Turkse TICF en de Marokkaanse Ummon.
vrijdag 17 Het aantal tasjesroven op bejaarden door Marokkaanse jongeren neemt volgens het tienerteam van de politie in Osdorp schrikbarend toe.
maandag 20 "We hebben nu een schoonmaakmiddel gevonden waar de milieu-inspectie geen bezwaar tegen heeft," zegt GVB-directeur Ben Smit bij de start van een grote schoonmaak van met graffiti bekladde metrostellen.
maandag 27 De Amerikaanse restaurateur Daniel Goldreyer eist f 200 miljoen smartengeld van het Stedelijk Museum, de gemeente Amsterdam, enkele kunstexperts en media na de kritiek op zijn restauratie van het schilderij Who's Afraid of Red, Yellow and Blue.
zaterdag 25 Jan Schaefer bereidt met vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en wijkopbouworganen een particulier referendum voor over de wenselijkheid van een deelraad voor de binnenstad.
dinsdag 28 De instelling van een deelraad voor de binnenstad wordt op de lange baan geschoven, nu na PvdA, Groenlinks en VVD ook D66 zwicht voor de druk van Schaefer en de zijnen.

dinsdag 28 januari 1992
Inval in renovatiepanden Transvaalbuurt
"Men zegt dat de Transvaalbuurt vroeger een gezellige buurt was", reageert een bange bewoonster na de nachtelijke actie van de politie in de Reitzstraat tegen de toegenomen criminaliteit. "Maar ik vind het hier naar. In het huis hier tegenover werd gedeald en prostitutie bedreven. Voor de islamitische slagerij is vorig jaar iemand vermoord." (Ruim een jaar later is een heel stuk van de straat gesloopt in afwachting van nieuwbouw, zoals de foto van Hans Aarsman laat zien.)
Bij de invallen in zeven gekraakte sloop- en renovatiepanden arresteert de politie 59 merendeels illegale buitenlanders. De arrestanten worden verdacht van georganiseerde straatberovingen, inbraken en zakkenrollerij. Belangrijkste werkterrein van de bendes is het Amstelstation. In de panden wordt een groot aantal geroofde koffers, tassen en portemonnees aangetroffen.
Er hingt in de buurt ook een "ontzettend bedreigende sfeer", zegt hoofdinspecteur G. Kalkhoven van bureau Linnaeusstraat. Sommige mensen durfden de straat niet meer op. Hij benadrukt dat het er niet om ging dat veel krakers illegalen waren. "De aanpak van criminaliteit staat bij ons voorop." Opsporing van illegalen heeft geen prioriteit, bevestigt politiewoordvoerder Klaas Wilting. Amsterdam telt ongeveer 30.000 illegalen, velen werken onder andere in naaiateliers en horeca.