25 & 50 jaar geleden: April 2015

50 JAAR GELEDEN 
 
April 1965
Maandag 17 april
‘Je beleeft het allemaal weer opnieuw’
“Misschien zou je alles moeten opschrijven, dan zou je misschien wat kwijt raken.” In 1955 ging Ro Corper (overleden in 1995) terug naar Auschwitz. “Toen ik bij het crematorium stond waar ik had gewerkt begon ik te gillen.” Corper was in 1956 medeoprichter van het Auschwitz Comité.
Samen met Lien van der Hoek is zij in april 1965 getuige in het Auschwitzproces tegen enkele kampbeulen bij het Schwurgericht (juryrechtbank) in Frankfurt. Ze delen een hotelkamer. Ro kiest het bed bij het raam: “Ik ben nog altijd bang in afgesloten ruimten.” Lien: “De meesten van ons hebben nog dagelijks angstdromen.”
Uit 22 verdachten moeten de twee Amsterdamse vrouwen de kamparts Franz Bernhard Lucas (1911-1994) aanwijzen. Zij waren destijds in het vernietigingskamp tewerkgesteld bij de kledingsortering voor de gaskamers. “Ik dacht even dat ze me wilden aanvallen”, zegt Ro na afloop van de voorgeleiding. Ze wijst de kamparts, die mensen selecteerde voor de gaskamer, met gestrekte arm aan. Even lijkt het haar dat hij onmerkbaar, instemmend knikt. “Hoe weet u dat de mensen die hij uitzocht werden vergast?”, wil de rechter weten. “Een half uur later zagen we de lijken”, antwoordt Ro.
In augustus wordt Lucas voor de gemeenschappelijke moord op minstens 1000 mensen veroordeeld tot een gevangenisstraf van drie jaar en drie maanden. Maart 1968 wordt hij voortijdig vrijgelaten, bij een nieuw proces in 1970 vrijgesproken.

donderdag 1 Cabaretier Henk Elsink krijgt de sleutels van het pand Warmoesstraat 5, waar hij zijn cabarettheater De Koopermolen zal openen. “Ik voel niet veel voor het Leidseplein of Rembrandtplein, waar eerder het gevaar van vervlakking en aanpassing bestaat.”
vrijdag 2 “De toekomst van Amsterdam ligt buiten het centrum”, zegt directeur Anton de Gier van de dienst Stadsontwikkeling. Hij pleit voor een autoloze binnenstad: “Ik wil de binnenstad niet bagatelliseren maar wel relativeren.”
zondag 4 De VPRO zendt de documentaire Beppie van cineast Johan van der Keuken uit, over zijn tienjarige buurmeisje aan de Achtergracht. Volgens Het Parool een “portret van een Amsterdams volkskind die nieuwe dingen ontdekt en kleine veranderingen ondergaat.” (Zie: youtu.be/zpwY01vV54Q)
dinsdag 6 In het Binnengasthuis wordt een Amerikaanse soldaat opgelapt, die bij een vechtpartij op de Nieuwendijk tussen vechtende autohandelaren een schedelwond heeft opgelopen.
donderdag 15 De rechter geeft vijf corpsstudenten van de Vrije Universiteit f 30,- boete wegens erfvredebreuk, omdat ze in november probeerden over de muren van het Huis van Bewaring aan de Havenstraat te klimmen.
vrijdag 16 Op het bouwterrein van de nieuwe Vijzelflat aan de Vijzelstraat breekt van een dragline de giekkabel af, die zich om de bovenleiding van de tram slingert. Het tramverkeer blijft uren gestremd.
dinsdag 20 Zeven gedetineerde jongeren die weten te ontsnappen uit de Rijksinrichting voor Jongens aan de Oostelijke Handelskade worden binnen een half uur opgepakt en weer terugbezorgd.
woensdag 21 Vandaag opent een beeldententoonstelling in het Vondelpark om het eeuwfeest luister bij te zetten. Tussen werken van grootheden als Pablo Picasso en Jean Tinguely valt de grote paarse stoel van de 22-jarige Wim T. Schippers op. “Er wordt meer over gezegd dan er op wordt gezeten”, grapt de kunstcriticus van Het Parool. “Hij werkt volkomen verpestend op zijn omgeving”, geeft Schippers toe. “De rest wordt er meteen kunst door.”
dinsdag 27 Bij een zware explosie aan boord van de binnenvaartsleepboot Jelgrie op de Kromme Waal raakt schipper H. Lokken ernstig gewond. Ruiten van woningen sneuvelen, wrakstukken worden meters weggeslingerd.
woensdag 28 Honderden mensen trekken in het Nieuwe De La Mar Theater langs de baar van de vorige week overleden actrice Fien de la Mar. Haar twee trouwe vrienden Simon Carmiggelt en Wim Ibo maken deel uit van de dodenwacht.
donderdag 29 Rector Magnificus prof.dr. J. van der Hoeven van de Universiteit van Amsterdam reageert opgetogen over de toezegging door de regering van 88 miljoen gulden voor de bouwplannen van de universiteiten.

25 JAAR GELEDEN
1990
Woensdag 18 april
Fotomodel Marie de Nooyer maakt noodlottige val in de Roxy
In discotheek Roxy is de Nacht van Eva in volle gang. Hoogtepunt is een act van vier ingehuurde modellen, die op het podium een appeltje gaan eten. Onder hen Marie den Nooyer (74), voormalig kroegbazin aan de Westermarkt. Zij heeft inmiddels faam gemaakt voor de camera van fotograaf Erwin Olaf. Een van de opmerkelijkste foto’s is deze, met haar als La Penseuse (1987) in de serie Squares.
Het gaat helemaal mis in Roxy als de zwaarlijvige vrouw met een goederenlift van de dansvloer op het podium wordt gehesen. Ze verliest haar evenwicht en valt. Aanvankelijk ziet het er niet ernstig uit en met een gebroken pols en een schouderblessure maakt Marie de Nooyer per ambulance haar aftocht. Maar de volgende dag overlijdt ze aan de gevolgen van de valpartij.
Erwin Olaf reageert furieus op de dood van zijn favoriete model: “Iedereen met een beetje verstand weet wat er kan gebeuren als je een zware vrouw van 74 in een lift omhoog hijst.” Hij ontdekte haar bij een casting voor de film Een maand later van regisseuse Nouschka van Brakel. “Het was net een blind date. Ik wist niet wat ik zag. Marie was een super geëmancipeerde vrouw. Eén uit een miljoen. Zij heeft mij geleerd door het leven te wandelen. Als zij er niet was geweest, was ik nooit zo bekend geworden.”

woensdag 4 Het Parool maakt zich zorgen om het circusklimaat in Amsterdam: “Met de bebouwing van het IJsbaanpad is het laatste grote circusterrein verleden tijd.” Befaamde circussen als Krone kijken wel uit om hun tenten op te slaan in de buitenwijken.
vrijdag 6 In het Rijksmuseum spuit de 31-jarige P.G. uit Den Haag een flesje zwavelzuur leeg over De Nachtwacht. Twee zaalwachters reageren alert. De ene rekent de dader, de ander neutraliseert met een brandblusser het bijtende zuur. Conservator Pieter van Thiel verwacht dat het meesterwerk over twee weken weer toonbaar is.
zaterdag 7 Het GVB haalt het Guiness Book of Records door 2,5 kilometer af te leggen met een 158 meter lange tram. De wereldrecordpoging is ter gelegenheid van het 60-jarig bestaan van tramlijn 25.
maandag 9 Burgemeester Ed van Thijn pleit voor invoering van een gedeeltelijke identificatieplicht om tegenwicht te bieden aan “maatschappelijk duikgedrag” van burgers die hun “verantwoordelijkheden proberen te ontlopen.”
dinsdag 10 “We laten ons niet flessen, we werken niet na zessen.” Met spandoeken demonstreren vakbondsleden van Albert Heijn, Hema en V&D in winkelcentrum Amstelveen tegen het plan voor avondopenstelling van winkels.
woensdag 11 Een arrestatieteam van de Rijkspolitie arresteert twee rechercheurs van het politiebureau Raampoort op verdenking van grootschalige drughandel.
dinsdag 19 De gemeente draag uit “morele verplichting” f 5 miljoen bij aan de nieuwbouw van het Anne Frankhuis.
zaterdag 21 Amsterdam krijgt er een nieuwe profvoetbalclub bij: FC Dynamo. Tenminste, als de plannen van Stichting Bevordering Prestatiesport Amsterdam doorgaan. Thuisarena wordt een multifunctioneel stadion van f 67 miljoen in Molenwijk.
donderdag 26 De Explosieven Opruimingsdienst maakt voor het Anne Frankhuis een verdacht pakketje onschadelijk, dat blijkt te bestaan uit een oude radiocassetterecorder met anti-apartheidsmuziek en enkele losse draden.
zaterdag 28 Het GVB verliest de strijd tegen zwartrijden. Ruim een kwart van de passagiers heeft geen geldig vervoersbewijs. De weinigen die worden betrapt, geven vaak een valse naam en adres op.
zondag 29 De politie haalt opgelucht adem als Ajax in het thuisduel in De Meer tegen Roda JC gelijkspeelt en niet weet te profiteren van het puntverlies van concurrent PSV. De gevreesde combinatie van kampioensfeest en Koninginnenacht is van de baan.