25 & 50 jaar geleden: November-December 2014

50 jaar geleden

November 1964

woensdag 11 november
Internationale prijsvraag voor nieuw stadhuis
Zoals deze maquette zal het nieuwe stadhuis niet worden. Het ontwerp van het architectenduo Berghoef en Vegter is van de baan, nu de gemeenteraad zonder hoofdelijke stemming en discussie heeft ingestemd met het voorstel van B&W om de samenwerking te beëindigen. Er komt een ‘internationale ideeënprijsvraag’, geen reguliere, besloten prijsvraag onder enkele befaamde architecten. Een voorstel om de regering te verzoeken het Paleis op de Dam weer ter beschikking te stellen als “representatieve ruimte ten behoeve van het stadsbestuur” redde het niet. Raadslid Geurt Brinkgreve ziet in hergebruik van het oude stadhuis een “authentieke representativiteit van de Gouden Eeuw”, maar volgens burgemeester Gijs van Hall is de schepping van Jacob van Campen “niet meer in overeenstemming met de eisen van een stadhuis van tegenwoordig”. Ook architect Hendrik Wijdeveld (79) doet een duit  in het zakje. Hij vindt een prijsvraag maar niks – “uit consensus wordt vaak het meest middelmatige ontwerp gekozen” –  en stuurt ongevraagd zijn ontwerp naar de gemeenteraad voor een stadhuis “de hoofdstad des rijks waardig” aan het Waterlooplein en deels in het water van de Amstel.

maandag 2 Draglinemachinisten hebben archeologische vondsten uit de bouwput van de IJtunnel – zoals gave kruiken en kannen – verkocht aan antiquairs, zegt oud-hoofdambtenaar C.L. Sanders.
woensdag 4 De Amerikaanse kunstenaar Walter Glück alias Victor IV moet zijn zeventien op eigen initiatief geëxposeerde werken met oud scheepshout verwijderen uit de onderdoorgang van het Rijksmuseum.
vrijdag 13 Burgemeester Gijs van Hall rookt voor de gelegenheid een pijp bij de opening van het Nederlands Tabak Museum van tabaksfabrikant Theodorus Niemeyer, in de voormalige woning van stadsbeeldhouwer Hildo Krop aan de Amstel.
zaterdag 14 De intocht van Sint-Nicolaas in Amsterdam wordt voor het eerst sinds jaren niet door de NTS uitgezonden.
vrijdag 27 “Eventueel verraad van het gezin van Otto Frank in het Achterhuis in 1944 is niet aan te tonen”, verklaart officier van justitie mr. G.R. Nubé van de Amsterdamse rechtbank na ‘eindeloos’ onderzoek.

December 1964
dinsdag 1 Amsterdam verwelkomt zijn miljoenste toerist. Het is de Engelse tegelfabrikant Frederick Maw; hij en zijn vrouw worden getrakteerd op een jaarlijkse week vakantie in de hoofdstad zijn levenlang.
woensdag 9 Supporters op weg naar het Olympisch Stadion voor de jubileumwedstrijd van het Nederlands elftal tegen Engeland, raken betrokken bij een reeks kettingbotsingen op de natte rijkswegen naar Amsterdam. Er valt een dode en drie mensen raken gewond.
vrijdag 18 DWS moet een schadevergoeding betalen aan de Deense scheidsrecht Tage Sörensen, omdat hij is mishandeld door voetbalsupporters na het (gewonnen) bekerduel van de Amsterdammers tegen het Turkse Fenerbahçe, drie maanden geleden.  
maandag 28 De tienjarige Meta Schipper uit de Bonistraat overlijdt als ze met haar slee van de spoordijk bij het Muiderpoortstation op het Oosterspoorplein onder een vrachtwagen terecht komt.
dinsdag 29 Zelfs als Amsterdam erin slaagt om jaarlijks 4500 nieuwe woningen te bouwen, zoals de planning is, dan nog zal de woningnood niet vóór 1974 zijn opgeheven. B&W pleit daarom voor meer bouwterreinen, arbeidsbesparende industriële bouwtechnieken en het aantrekken van buitenlandse bouwvakkers.

25 jaar geleden

donderdag 2 november 1989
Boze studenten scheuren Shell-advertentie uit oplage Folia
“Er treedt enige gewenning op”, reageert hoofdredacteur Sjaak Priester als studenten bij het Maagdenhuis de complete oplage van Folia roven. Na eerdere, vreedzame acties is er nu geweld gebruikt. De universiteitskrant ligt onder vuur door plaatsing van paginagrote advertenties van Shell, dat banden zou onderhouden met het apartheidsregime in Zuid-Afrika. De actievoerders retourneren de kranten, zonder de verwijderde advertentie. Ondanks discussies in Universiteitsraad en redactie, keert de advertentie in nieuwe edities terug.
Priester (nu redacteur bij de Volkskrant) weet nog dat hij bij een nieuwe editie ging posten voor de etalage van pianozaak Ypma op het Spui. “En ik was niet alleen. Naast mij stond een opvallend onopvallende man in een grijze regenjas...” Begin december worden nog eens duizenden uit de faculteiten gestolen kranten publiekelijk verbrand. Priester: “De sfeer werd grimmiger.” De redactiegevel beklad, een dreigbrief aan een steen door het raam. “Dat leverde wel wat hoofdbrekens op.”
De hoofdredacteur verdedigt zijn beleid  – “in het hol van de leeuw” – op een openbare discussie bij studentenvakbond ASVA. Hij zwicht niet voor de druk. “Lezers maken echt wel onderscheid tussen redactionele artikelen en een advertentie. Zo’n wekelijkse kleurenadvertentie leverde ook veel op, niet alleen aan inkomsten. Kleurendruk was toen heel kostbaar. Reguliere pagina’s konden meeliften en zo gratis ook in kleur verschijnen.”

November 1989
woensdag 1 De politie verwijdert op last van het bestuur van buurthuis Slotermeer leden van het Democratisch Platform van Marokkaanse jongeren uit een dependance vanwege voortdurende overlast.
zaterdag 4 Miep Gies ontvangt uit handen van de West-Duitse ambassadeur Otto von der Gablentz het erekruis voor haar hulp aan de ondergedoken familie Frank, het redden van het dagboek van Anne Frank en het doorgeven van het verleden aan de Duitse jeugd.
maandag 20 Krakers richten voor f 2 miljoen schade aan bij de ontruiming van twee gekraakte panden in de Tesselschadestraat.
zondag 26 Met de zegening van de Parijse aartsbisschop Kude Nakachian wordt de Armeense kerk De Heilige Geest uit 1714 aan de Kromboomsloot na anderhalve eeuw weer in gebruik genomen.
Zaterdag 25 De kleindochter van schrijver/onderwijzer Theo Thijssen haalt de in 1987 onthulde gedenksteen weer uít de gevel van zijn geboortehuis, Eerste Leliedwarsstraat 16. Zij protesteert daarmee tegen het plan van de gemeente het pand te slopen in het kader van de stadsvernieuwing.

woensdag 29 Bewoners van de Egelantiersstraat starten een handtekeningenactie tegen de nonnen die dagelijks vanuit hun klooster voedsel uitdelen aan onbehuisden en verslaafden.
 

December 1989
zaterdag 2 Een brand in het oude leegstaande deel van het Carlton Hotel aan de Vijzelstraat richt grote schade aan in het gerenoveerde deel van het hotel dat afgelopen vrijdag geopend werd.
maandag 4 De Amsterdamsche IJsclub viert haar 125-jarig bestaan, maar zit zonder ijsbaan door het aflopen van de erfpacht voor het clubhuis aan het IJsbaanpad.
dinsdag 5 “Wij zijn bereid een bedrag van zeker zes nullen ter beschikking te stellen als die tramlijn niet voor onze deur komt,” zegt Coster Diamonds in de Paulus Potterstraat. “Dat leidt gegarandeerd tot een gigantische verkeerschaos.”
zondag 10 De diaconie van de Hervormde Gemeente waarschuwt voor de “zorgwekkende armoede” in de stad: “wij delen steeds meer geld uit aan mensen in financiële nood.”
maandag 11 De Amsterdamse politie stuit in een woning boven een café op de hoek Stadhouderskade/Ferdinand Bolstraat op Terence MacDonald, vermeend lid van het Ierse Republikeinse Leger (IRA).
Zondag 24 Albert van Dalsum (75) neemt – als Shakespeare’s koning Lear – afscheid van het toneel.