25 en 50 jaar geleden

25 jaar geleden

TEKST: Peter de Brock

JANUARI 1987

donderdag 1 januari De illegale bewoners van ruim 100 gekraakte woningen en bedrijfspanden houden hun hart vast als vandaag het laatste deel van de nieuwe leegstandswet in werking treedt. Vanaf nu kunnen eigenaren de rechter om een ontruimingsverzoek vragen zonder dat de namen van de krakers bekend hoeven te zijn.
Professionele inbreken stelen uit het bureau van de Rijksrecherche aan de Herengracht een onbekend aantal dossier.
vrijdag 2 januari Het Nederlands Theater Instituut wil via een kort geding de lokale omroep Amsterdam Salto dwingen om de opvoering van Gijsbrecht van Aemstel uit te zenden, zoals was afgesproken.
zaterdag 3 januari “Ja, wij tippelen hier, waar moeten we dan heen? De klanten komen hier nog.” De Duitse meisjes Heike en Iris trotseren op de De Ruyterkade de ijzige wind, boze bewoners en het drie dagen oude tippelverbod. Een surveillerend agent reageert laconiek: “Het is een kwestie van even aanzien.”
maandag 5 januari De Kamers van Koophandel in Noord-Holland starten een inzamelingsactie onder automobilisten en ondernemers om f 5.5 miljoen bijeen te brengen voor vervroegde aanleg van de tweede Coentunnel.
dinsdag 6 januari “Ik denk dat men onderschat heeft hoeveel fietsen er zijn”, zegt stallingmedewerker Ton op het Centraal Station over het nijpende gebrek aan zijreflectoren. Die zijn sinds 1 januari verplicht. “Niemand heeft ze meer. Wij hebben zelfs mensen uit Diemen gehad.” De Amsterdamse politie bekeurt overtreders niet: “Wij hebben wel wat anders te doen.”
donderdag 8 januari Uitgever Johan Polak ontvangt op de 355ste Dies Natalis van de Universiteit van Amsterdam een eredoctoraat vanwege “de onmiskenbare invloed die hij vooral in de jaren zestig heeft uitgeoefend op het Amsterdamse culturele leven.”
donderdag 15 januari Samen met de Chinese ambassadeur verricht wethouder Jan van Duijn de opening van het China Trade Centre in de Van Diemenstraat.
woensdag 21 januari Ruim 300 buschauffeurs van het GVB leggen het werk in de ochtendspits stil uit protest tegen de plannen van wethouder Michael van der Vlis om buslijn 15 te ‘vertrammen’.
donderdag 22 januari De bouw van de Stopera valt zeker f 40 miljoen duurder uit dan begroot, deelt wethouder Jan van Duijn terloops mee op de vergadering van de raadscommissie Stadhuis/Muziektheater.
Het proces tegen de Heineken-ontvoerders Cor van Hout en Willem Holleeder begint met een juridisch steekspel over de rechtsgeldigheid van hun uitlevering door Frankrijk.
Een nieuwe woonwijk in het IJmeer bij Zeeburg? Dat nieuwe plan van de gemeente valt slecht bij commissaris van de Koningin Roel de Wit: “Dit heeft niets met planologie te maken, maar alles om zoveel mogelijk bewoners binnen de stadsgrenzen te hebben voor het binnenhalen van rijkssubsidies.”
vrijdag 23 januari De huren van de meeste Amsterdamse huurwoningen gaan dit jaar omhoog door invoering van een nieuwe puntentelling die de woonomgeving zwaarder waardeert.
woensdag 28 januari De stichting Werk- en Leerprojecten voor Etnische Groepen wil tropische gewassen gaan telen in vijf van de zes zwaar verwaarloosde kassen in het Amstelpark – een knipoog naar de Floriade van 1972.
donderdag 29 januari De politie rolt twee jeugdbendes in Amsterdam-Oost op.
vrijdag 30 januari Een aparte deelraad voor de binnenstad is niet wenselijk, vinden B&W.
“Ik voelde altijd dat u er was”, snikt Margreet Dolman, het alter ego van Paul Haenen, bij haar afscheid van de trouwe luisteraars van Radio STAD. Hoofdredacteur Leo Jacobs wilde van de wekelijkse naar een maandelijks uitzending. Haenen weigerde en praat nu met de VARA en de VPRO.

Gemeente timmert bordelen in de Pijp dicht
“Voordat ik dit pand kocht ben ik nog bij de gemeente geweest”, reageert raamprostituee Elly verontwaardigd als haar woning annex onderneming aan de Ruysdaelkade op 22 januari op last van de burgemeester wordt dichtgetimmerd. “Toen is gezegd dat prostitutie vanuit eigen woning niet strafbaar is. We hebben het niet over het raam gehad, maar ze hadden dat toch in deze buurt op hun klompen kunnen aanvoelen…” Ambtenaar J. Johanisse bevestigt haar verhaal. “Het zogenaamde thuiswerken is niet strafbaar, maar vanachter het raam lonken wel.” Een dag later wordt ook een bordeel in de Govert Flinckstraat gesloten. De gemeente tolereert niet meer dan zestien seksbedrijven in de Pijp.

JANUARI 1962

maandag 1 januari Door de stad trekt een anti-atoombommars met 1000 deelnemers. Op de Dam spreekt voorzitter E.M. Buter van het Comité 1962 voor de Vrede zijn onvrede uit over het politieverbod op enkele leuzen die bij gelijktijdige demonstraties in Groningen, Apeldoorn en Rotterdam wel worden getolereerd.
woensdag 3 januari Een brand in de schuur van boerderij Arbeid Adelt in de Grote IJpolder kost het leven aan 24 mestkalveren, vier jonge stieren en een melkkoe.
donderdag 4 januari Amsterdam blijft groeien, heeft het Bureau voor de Statistiek berekend. Naar maar liefst 926.610 inwoners in 1980, en zelfs 1.043.523 als de randgemeenten Diemen, Nieuwer-Amstel, Ouder-Amstel en Weesperkarspel worden meegeteld.
Na twaalf jaar afwezigheid maakt het ijshockey een glorieuze rentree: Amsterdam (het team bestaat bijna helemaal uit Canadezen en Hagenezen) verslaat met 7-3 Glasgow Flyers op het kunstijs van de twee maanden eerder geopende Jaap Edenbaan.
vrijdag 5 januari Grote drukte bij de eerste van vier kijkdagen voor de inventaris van het oude familiehotel Des Pays Bas in de Nieuwe Doelenstraat, dat moet wijken voor uitbreidingsplannen van de Universiteit van Amsterdam. De inboedel komt volgende week onder de hamer. Vooral de verzameling Chinees en Europees porselein en het grote poppenhuis met zilveren serviesje en fornuisje met koperen pannen trekken de aandacht.
De KLM gaat Amsterdam in de Verenigde Staten promoten als toegangspoort tot Europa. VVV-directeur J.N. Strijkers is opgetogen: “De 1800 nieuwe hotelbedden van dit jaar moeten immers ook beslapen worden.”
donderdag 11 januari Verkeersagent J.F. van Eekers, beter bekend als Ome Jan, gaat met pensioen en regelt voor de laatste keer het verkeer vanuit ‘de duiventil’ op de Munt. Hij wil boeken gaan schrijven over zijn leven en werk. Ook over de moord op cabaretier Jean-Louis Pisuisse op 26 november 1927, die hij als surveillerend agent zag gebeuren.
vrijdag 12 januari De juffrouwen J.C.G. Arnaud de Calavon (30) en H. van der Horst (35) slagen na het praktijkexamen eveneens voor hun theoretisch examen trambestuurder. Volgende week beginnen ze als de eerste vrouwelijke trambestuurders.
zaterdag 13 januari De twee Amsterdamse beroepsinbrekers Willy M. en Cor M. bekennen 42 inbraken. Er was een stadsrondrit in een politiewagen aan te pas gekomen om hun geheugen op te frissen. Slechts een klein deel van de buit wordt teruggevonden in de peeskamer van de 24-jarige prostitué Mona S. op de Wallen. Merendeels sieraden.
maandag 15 januari Minister Jan van Aartsen van Volkshuisvesting en Bouwnijverheid opent aan de Nieuwe Hemweg een revolutionaire fabriek van de NV Nederlands Bouw Syndicaat, waar met weinig mankracht en grote capaciteit kant en klare bakstenen muren worden gefabriceerd.
woensdag 24 januari De toestand van het zeven jaar geleden deels ingestorte flatgebouw aan de Vijzelstraat tussen Keizersgracht en Prinsengracht is onhoudbaar, vindt Bouw- en Woningtoezicht. Alleen complete vervanging van de voor- en achtergevel kan het pand uit 1929 redden. Kosten: ƒ 1000.000,-.
donderdag 25 januari In Museum Amstelkring brengt de 53-jarige verfspuiter C.S. zichzelf ernstige verwondingen toe bij het schilderij De Graflegging van Christus van Johannes Voorhout. Vlak daarvoor had hij enkele voorwerpen vernield. Volgens de politie is hij “geestelijk gestoord” en heeft hij eerder al eens de inventaris van een café aan de Martelaarsgracht kort en klein geslagen.
zondag 28 januari Ajax verslaat DWS-A in de derby met 8-0, na een 1-0 ruststand.

Publiek kijkt toe hoe jongen verdrinkt
Zeven jongens zakken in een wak als ze op dinsdag 2 januari het ijs op de Erasmusgracht testen. Terwijl het toestromende publiek toekijkt, weten er zes het vege lijf te redden. De jongste van het stel, de negenjarige Frans Roosingh, blijft al watertrappelend alleen achter in het ijskoude water. Ambulancebroeder M. van der Horst en de politie lijken nog net op tijd te arriveren. Maar hun ultieme reddingsactie mislukt terwijl de jongen onder het ijs verdwijnt. De politie reageert verbolgen als ook later bij het dreggen het publiek zich vermaakt met muziek uit draagbare radio’s. Twee dagen wordt het stoffelijk overschot van Fransje uit het water opgedregd. “Wij hadden wel iets beter te doen”, reageert politiecommissaris Mouwen op de kritiek waarom geen van de toeschouwers is geverbaliseerd omdat er niemand hulp bood aan iemand in direct levensgevaar. “Toen wij arriveerden lag die jongen nog steeds in het wak.”